काठमाण्डौ । सरकारले माघको तेस्रो सातादेखि नै आगामी आर्थिक वर्ष ( २०८१/०८२) को बजेट निर्माण प्रक्रिया अघि बढाएको छ । अर्थ मन्त्रालयले आगामी आर्थिक वर्षको बजेट निर्माण प्रक्रिया सुरु गर्दै स्रोत व्यवस्थापन समितिको बैठक आयोजना गरेको हो ।

सरकारले आगामी आर्थिक वर्षदेखि फरक ढङ्गको बजेट निर्माण गर्ने लक्ष्यसहित ‘बजेट क्यालेन्डर’ नै फेरेको छ । अध्यादेशमार्फत आर्थिक कार्यविधि तथा वित्तीय उत्तरदायित्व ऐन, २०७६’ लाई सरकारले संशोधन गरिसकेको छ ।

बजेट निर्माण प्रक्रिया माघदेखि नै थाल्ने र फागुन मसान्तभित्र संसदमा प्राथमिकता र सिद्धान्तमाथि छलफल सुरु गर्ने योजनामा सरकार छ ।

यसका लागि अध्यादेशमार्फत ऐन संशोधन गरेर समग्र बजेट निर्माण प्रक्रिया अघि बढाइएको छ । जेठ १५ गतेमात्रै संसदमा बजेटको प्राथमिकता र सिद्धान्तमाथि छलफल थाल्नु प्रभावकारी हुन सकेको थिएन । यो प्रक्रियामार्फत संसदमा देखावटी र प्रक्रिया पूरा गर्नका लागि मात्रै बजेट प्रस्तुत हुन्थ्यो । अहिलेसम्मको बजेटमा सांसदहरुले दिएको सुझाव समेत समेटिएको छैन ।

तर, बजेट क्यालेन्डर फेरेपछि भने फागुन मसान्तमै प्राथमिकता र सिद्धान्तमाथि छलफल सुरु हुने अर्थमन्त्री डा. प्रकाशशरण महत बताउँछन् । ‘जेठ १५ मा बजेट पेस हुन्छ । त्यसको एक साता अघिमात्रै आर्थिक सर्वेक्षण सार्वजनिक हुन्छ,’ अर्थमन्त्री डा. महत भन्छन्, ‘नीति तथा कार्यक्रम पनि प्रक्रिया पूरा गर्नमात्रै आउँछ । बजेटमा कुनै विषय समेटिँदैनन् ।’

यी सबै प्रक्रियागत व्यवस्थालाई अघि सारेर आगामी वर्षदेखि वास्तविक बजेट ल्याउने अर्थमन्त्रीको भनाइ छ ।

यसका लागि फागुन मसान्तमै संसदमा बजेट पेस गर्ने र चैत १५ गतेभित्र संसदको सुझाव अर्थ मन्त्रालय आइसक्नुपर्ने व्यवस्था गरिएको छ । यसका लागि योजना आयोगले फागुनको पहिलो साताभित्रै अर्थ मन्त्रालयलाई बजेटको सिलिङ पठाइसक्नुपर्ने हुन्छ । र, फागुनको पहिलो साता सिलिङ पठाउने गरी योजना आयोगले काम गर्नका लागि स्रोत व्यवस्थापन समितिको पहिलो बैठक माघ मध्यसातामा बसिसक्नुपर्ने नयाँ व्यवस्था छ ।

स्रोत व्यवस्थापन समितिले माघ मसान्तसम्ममा आगामी वर्षको बजेटको सिलिङ तय गर्नेछ । यसका लागि मङ्गलबार स्रोत व्यवस्थापन समितिको बैठक बसेको हो । बैठकमा सबैजसो विषयगत मन्त्रालयका सचिवको उपस्थिति रहेको मन्त्रालयका प्रवक्ता धनिराम शर्माले जानकारी दिए ।

उनले अर्थ मन्त्रालयमा आयोजित स्रोत व्यवस्थापन समितिको बैठकमा सबैजसो मन्त्रालय र बजेट विनियोजन हुने अधिकांश निकाय सहभागी भएको बताए ।

‘अर्थमन्त्रीसहितको बैठक आज मन्त्रालयमै बस्यो,’ शर्माले भने, ‘यो स्रोत व्यवस्थापन समितिको पहिलो बैठक हो ।’ यो बैठकसँगै आगामी आर्थिक वर्षको बजेट निर्माण प्रक्रिया विधिवतरुपमा अघि बढेको शर्माले बताए ।